Thay đổi điều kiện việc làm trong khu vực phi chính thức ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2007-2014 qua Điều tra HBIS

Đề tài cơ sở

CN. Vũ Thị Vân Ngọc

Trung tâm Phân tích và Dự báo

2016 - 2016

Giới thiệu nội dung:

Tại nhiều quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam, khu vựckinh tế phi chính thức giữ vai trò quan trọngtrong thị trường lao động và trong nền kinh tế, tạo ra cơ hội việc làm và thu nhập tại nhiều cho người dân. Tuy nhiên, do những hạn chế về hiểu biết với khu vực này, hoạch định chính sách cho khu vực kinh tếphi chính thứchướng tới các mục tiêu như cải thiện điều kiện việc làmvà an sinh xã hộicủangườilao độngtrongkhu vựcphi chính thức;tăng năng suất củacác hoạt độngkinh tếphi chính thức;vẫn còn là mộtthách thức đối vớicác nhà hoạch địnhchính sách.Việc làm trong khu vực phi chính thức được nhìn nhận gắn liền với những đặc dễ tổn thương như không đảm bảo được điều kiện lao động, và người lao động hầu như không được hưởng các quyền lợi về tiền lương đảm bảo, ổn định việc làm và thu nhập, cơ hội thăng tiến, bảo hiểm xã hội, nghỉ phép đuợc trả công, v.v..

Khu vực phi chính thức là nơi cung cấp việc làm hàng đầu ở cả hai thành phố Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh. Theo số liệu Ðiều tra  Lao dộng và Việc làm năm 2009, số việc làm khu vực phi chính thức chiếm 32% tổng số việc làm ở Hà Nội và 34% ở TP. Hồ Chí Minh.Nhóm tác giả Cling và cộng sự (2009) đã nghiên cứu điều kiện việc làm ở khu vực này trong giai đoạn 2007-2009cho thấy, có khoảng 30% việc làm tại Hà Nội trong khu vực phi chính thức được đánh giá là những việc làm bấp bênh, hơn 60% việc làm không có hợp đồng lao động và gần 95% không đuợc hưởng bảo hiểm xã hội. Trong giai đoạn 2009-2014, tình hình kinh tế Việt Nam nói chung và tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng đã có những thay đổi đáng kể với tốc độ tăng trưởng kinh tế đã suy giảm. Bối cảnh kinh tế mới này có nhiều khả năng tác động đến điều kiện việc làm của người lao động và các kết quả cho giai đoạn 2007-2009 có thể không đúng trong giai đoạn mới này. Do đó, việc phân tích, cập nhật thông tin, xu hướng, sự thay đổi, dịch chuyển của nhóm những cơ sở sản xuất kinh doanh và lao động phi chính thức về điều kiện việc làm, thu nhập, số giờ làm việc, loại hình hợp đồng, ngành nghề sản xuất, an toàn tại nơi làm việc, quyền tham gia các hiệp hội, v.v.. là rất cần thiết để góp phần hiểu rõ và cung cấp một số hàm ý chính sách phù hợp cho sự phát triển của khu vực kinh tế này trong bối cảnh mới.

Đề tài ngoài mở đầu và kết luận có 3 phần chính:

Phần 1: Cơ sở lý luận

Phần 2: Điều kiện việc làm trong khu vực phi chính thức tại Hà nội và TP Hồ Chí Minh giai đoạn 2007-2014

Phần 3: Mối liên hệ giữa các đặc điểm cá nhân và đặc điểm việc làm